Phong Lan

tin tức

Chọn chậu và xử lý giá thể cho cây









Trồng lan trong chậu là một phương pháp hết sức phổ biến và được nhiều người trồng lan áp dụng. Tuy nhiên muốn có được một chậu lan đẹp thì bạn cần phải lưu ý tất cả các vấn đề từ việc chọn chậu - loại bỏ khí nóng cho cây, xử lý giá thể, xử lý cây con, tưới nước – hãm cây và cuối cùng là xử lý và trồng cây con bị thoát hơi nước. Trong bài viết này chúng tôi sẽ giới thiệu với bạn quy trình chọn chậu và xử lý giá thể cho cây phong lan.

1. Chọn chậu và loại bỏ khí nóng cho cây 

Trồng lan không phải là một công việc đơn giản đòi hỏi người trồng vừa phải giúp cho cây sinh trưởng tốt, vừa đảm bảo mang lại giá trị thẩm mỹ cao. Chính vì vậy nhiệm vụ của người trồng lan trước tiên là lựa chọn một chiếc chậu sao cho phù hợp. Nên lựa những chiếc chậu có độ chắc chắn, không tráng men, dưới đáy và xung quanh có nhiều lỗ hổng và chân đế để đảm bảo cây không bị ứ đọng nước và có đủ không khí để phát triển. Kích thước của chậu cũng phụ thuộc vào độ lớn nhỏ của cây, nếu cây nhỏ bạn có thể chọn loại nhỏ hoặc trung bình.


Nếu là một người trồng lan nghiệp dư, không có nhiều dụng cụ hỗ trợ hay quỹ thời gian của bạn không cho phép thì bạn có thể sử dụng loại chậu có kích thước vừa hoặc lớn, có khả năng giữ ẩm lâu. Ngoài ra khi trồng một loại lan mới bạn cũng nên chọn loại chậu có cỡ vừa và lớn nhằm giúp cho gốc cây có không gian sinh trưởng được tốt hơn.

Trường hợp bạn trồng lan với mục đích kinh doanh và phải trồng trong chậu nhỏ thì chỉ nên trồng mỗi khóm một chậu, cách này cũng áp dụng khá hiệu quả khi bạn sử dụng chậu lan với mục đích trưng bày.

Hiện nay trên thị trường có nhiều mẫu mã chậu khác nhau ví dụ như vuông, tròn, chữ nhật, lục giác, bát giác, oval…điều này giúp cho việc tạo nên giá trị nghệ thuật cho lan càng được dễ dàng hơn. Sở dĩ nhiều người chọn chậu lan nhỏ, có thân cao là vì nó thuận tiện trong quá trình vận chuyển, trọng lượng nhẹ hơn, tiết kiệm giá thể và đặc biệt là cây có thể hút nước và thoát khí dễ dàng.

Mặc dù chọn bất kỳ loại chậu nào thì trước khi trồng bạn cũng nên ngâm chậu vào trong nước sạch, điều đó giúp tạo được độ thông thoáng, giữ ẩm, cây dễ hút nước hơn. Nếu tiết kiệm sử dụng lại những chiếc chậu cũ thì bạn phải cọ sạch sẽ rêu xanh, bùn đất…sau đó mới ngâm vào nước sạch.

2. Xử lý giá thể

Lan địa sinh là loại cây ưa giá thể trông thông thoáng, tơi xốp, ẩm, giàu chất dinh dưỡng, hạn chế khô nóng, độ pH thấp, tránh nhiễm mạn và sâu bệnh…chính vì vậy khi làm giá thể bạn phải đảm bảo được các yếu tố trên. 

Xử lý giá thể bao gồm 4 bước như sau:

a.Chọn đất:

Có nhiều loại đất khác nhau và dựa trên đặc điểm của từng loại đất để bạn điều chỉnh số lượng sao cho phù hợp. Đất cát là loại đất xuất hiện nhiều ở vùng núi và nó bị phong hóa chưa hoàn toàn chuyển thành đất tự nhiền. Thành phần cát trong loại đất này có đến 50% vì vậy màu sắc của chúng thường sẽ có màu trắng, hồng, vành, phần…Nhiều người còn gọi nó là đá ngũ sắc với thành phần pH thấp, tơi xốp, giàu chất dinh dưỡng, khoáng chất và không nhiễm bệnh vì vậy nó rất tốt để gốc cây sinh trưởng. Khuyết điểm của loại đất này là có bùn vàng dính nên khi gặp nước chúng dễ bị vón cục, vì vậy bạn chỉ nên dùng nó khoảng 30%.


Đất pha cát là loại đất được nhìn thấy nhiều nhất ở khu vực bờ sống và khe núi, nó chứa hàm lượng bùn có độ pH, tơi xốp, giàu khoáng chất. Ưu điểm của nó là hạt mịn nhưng lại dễ bị vón cục và bị ô nhiễm.

Với bùn ao và bùn sông là loại đất được phơi khô đóng thành cục, ưu điểm của loại đất này là giàu chất dinh dưỡng nhưng nó cũng có nhược điểm là dễ bị ô nhiễm, khi chồi mới mọc lên dễ bị thối rữa vì vậy bạn cần phải kết hợp với nhiều loại giá thể khác nhau.

Đối với cỏ mục hay còn gọi là đất đen, là loại đất có cỏ, rêu nhiều năm nằm dưới lớp đất nên bị mục rữa, chết thối. Khi có điều kiện về nhiệt độ, độ ẩm thấp và mưa ít thì chúng sẽ được hình thành nên. Màu sắc của cỏ mục thường là màu vàng hoặc màu nâu nhạt, độ pH trung bình khoảng 5 đến 5.5, ưu điểm của nó là giàu chất dinh dưỡng, có thể điều chỉnh được độ chua có trong các loại đất. Nếu muốn sử dụng cỏ mục này thì bạn phải đem chúng đi phơi khôi sau đó tán nhỏ, kết hợp cũng với 8 đến 10% các loại đất khác để đảm bảo cây phát triển tốt nhất.

Một số nơi có phổ biến đất lá mục, đây là loại đất ở dưới gốc cây lâu năm, sau khi rụng xuống và trải qua một thời gian dài bị thối rữa và hình thành nên. Ưu điểm của loại đất này là tơi xốp, giàu chất dinh dưỡng, mịn, nhỏ tuy nhiên nó cũng có nhược điểm là khả năng hút nước, thoát nước kém, có chứa nhiều mầm bệnh gây hại cho cây.

Loại đất thịt khá phổ biến ở vùng núi, khe núi, có màu nâu đen và có nhiều chất dinh dưỡng. Nó không bị sâu  bệnh hay ô nhiễm, kết hạt tốt, hút nước, thoát khí đều dễ dàng. Vì vậy loại đất này được coi là lựa chọn lý tưởng nhất cho người trồng lan.

b.Xử lý đất

Hầu hết các loại đất đều có ưu khuyết điểm khác nhau và trước khi sử dụng người trồng lan phải biết cách khắc phục những khuyết điểm của nó, nếu không người trồng phải biết cách pha trộn chúng sao cho phù hợp. 


Với đất xốp là loại đất thích hợp cho người trồng lan không chơi lá, để tạo nên chúng bạn phải pha đất thịt hoặc đất cát với rơm rạ theo tỷ lệ 70%, đất hữu cơ 20% và đất vô cơ như gạch, ngói, cát đá khoảng 10%.

Đất màu là loại đất thích hợp với lan thưởng lá. Cách trộn loại đất này là 30% đất thịt, 20% đất pha cát, đất hữu cơ 15%, đất vô cơ 15%. Còn nếu muốn trộn đất luống thì bạn phải lấy đất thịt, đất pha cát hoặc rơm rạ 40%, đất hữu cơ 30% và đất cát nhẹ 30%.

Ngoài ra còn có đất cục và đất đa lượng. Loại đất cục được sử dụng nhiều để trồng lan cố định trong chậu và nó được pha trộn theo tỉ lệ 30% đất cục, đất thịt hoặc đất pha cát, còn 10% là đất bùn, đất hữu cơ là 20%, đất vô cơ là 10%. Loại đất đa lượng thích hợp trồng lan dây leo hay loại mầm chuẩn bị chuyển sang trồng không cần đất. Tỉ lệ trộn loại đất này là 15% đất thịt, đất pha cát hoặc rơm rạ, 15% đất cát nhẹ, 10% đất cục, 40% đất vô cơ, 20% đất hữu cơ.

c. Kết hợp phân bón

Phong lan là một loại cây cần chất dinh dưỡng cao nhưng lại kỵ bẩn, trong giá thể để trồng lan thường chứa một lượng dưỡng chất nhất định và bạn có thể kết hợp điểu chế một lượng phân bón nhất định cho cậy. Hiện nay có một số loại phân bón cho cậy phố biến ở các vùng miền khác nhau ví dụ như lau sậy, phân bánh, phân ngựa, phân dê, bột xương và phân canxi, magie, kali…

d. Khử trùng

Sau khi đã xử lý xong giá thể thì bạn phải khử trùng chúng trước khi đem vào sử dụng. Có ba cách để khử trùng như sau:

+ Khử trùng bằng ánh sáng: Đây là một phương pháp khá đơn giản nhưng mang lại hiệu quả cao, bạn chỉ việc đem giá thể ra phơi ngoài nắng khoảng hai đến 3 ngày, lưu ý trong thời gian phơi bạn phải thường xuyên lật mặt qua lại để nó khô đều. Như vậy vi khuẩn trong giá thể sẽ dễ dàng bị tiêu diệt.

+ Khử trùng bằng hơi nước: Đây là một phương pháp chỉ áp dụng trong trường hợp trồng lan với quy mô nhỏ, lượng giá thể cho lan ít. Cách thực hiện như sau, bạn hãy đem chúng vào bình nhôm cách thủy, lợi dụng hơi nước nóng đạt 100 đến 1200C trong một giờ đồng hồ để triệt tiêu toàn bộ lượng vi khuẩn trong giá thể.

+ Khử trùng bằng thuốc: Với phương pháp này bạn cần phải nhờ đến thuốc formalin 40%, phun sương nhẹ lên giá thể với liều lượng 400 đến 500ml/m2 sau đó dùng nilong phủ kín lên giả thể. Đến 2 ngày sau bạn bỏ chúng ra formalin bay hơi hết và  khi đó công việc khử trùng mới xong hoàn toàn.

Với hướng dẫn trên đây của chúng tôi hi vọng bạn sẽ có một phương pháp chọn chậu và xử lý giá thể hiệu quả nhất. Chúc bạn thành công!

Thùy Duyên

«  1 2 3 4 5  ...  »